Start een Bedrijveninvesteringszone (BIZ) voor circulaire bedrijventerreinen
De gemeente kan het opzetten van een Bedrijveninvesteringszone (BIZ) stimuleren. Met deze basisorganisatie onder ondernemers van het bedrijventerrein kan de BIZ fungeren als een springplank naar grotere duurzaamheidsambities.
Hoe pas je dit instrument toe?
De BIZ-regeling is wettelijk geregeld in de Wet op de bedrijveninvesteringszones (Wet BIZ). BI-zones zijn nog niet veel voorkomend voor bedrijventerreinen. Ongeveer 19% van alle BI-zones in Nederland zijn bedrijventerreinen, dat zijn er momenteel 75. De meeste BI-zones zijn centrum- en/of winkelgebieden.
Uit onderzoek blijkt dat bedrijventerreinen intensievere betrokkenheid en ondersteuning van de gemeente nodig hebben dan in centrum- en winkelgebieden. Dit omdat om een BIZ op te richten, voldoende draagvlak onder ondernemers voor de activiteiten dient te zijn. Daarbij liggen grote administratieve lasten op de ondernemers bij de oprichting van een BIZ.
Het is aan te raden om een parkmanager/gebiedmanager in te zetten om basisorganisatiegraad en totstandkoming van de BI-zone te verwezenlijken. De gemeente kan hier startsubsidie beschikbaar voor stellen. De parkmanager vergemakkelijkt het vinden van gemotiveerde bestuursleden voor de BIZ-stichting of BIZ-vereniging.
Nadat de BIZ-stichting of BIZ-vereniging opgericht is, zullen de ondernemers overgaan tot (het uitvoeren van) een activiteitenplan. Op bedrijventerreinen waar al een zekere clustering is van sectoren en bedrijven is de kans op een succesvolle oprichting van een BI-zone groter dan op een terrein waar dit meer uiteen loopt. Een gemeente kan gerichte subsidie- of investeringsprogramma’s rond duurzaamheid inzetten om organisatievorming op een bedrijventerrein te stimuleren en om ondernemers te stimuleren activiteiten in het activiteitenplan op te nemen die bijdragen aan duurzaamheid/circulariteit. Hierdoor kan de gemeente het draagvlak voor totstandkoming (of verlenging) van een BIZ positief beïnvloeden.
De BI-zone wordt voor maximaal 5 jaar ingesteld. Hier kunnen de gemeente en ondernemers periodieke afspraken maken (vaak jaarlijkse subsidie) voor het verduurzamen van het bedrijventerrein. Hierbij kan bijvoorbeeld gedacht worden aan het gezamenlijk laten ophalen en verwerken van afval in een BI-zone. De BIZ is hiermee niet echt een geschikt instrument voor het doen voor grote investeringen, maar meer voor kleine jaarlijks terugkerende. Opgemerkt dient te worden dat het activiteitenplan vaststaat voor 5 jaar en niet gewijzigd kan worden tijdens de looptijd. Wel zou de BIZ opgezegd kunnen worden en een nieuw activiteitenplan worden ingezonden, echter dient dan weer een draagvlakmeting gedaan te worden.
Hoewel verduurzaming van bedrijventerreinen vaak grote investeringen betreft die vaak langer lopen dan 5 jaar, heeft de BIZ als voordeel dat er een basisorganisatiegraad onder ondernemers van bedrijventerreinen begint te ontstaan. De gemeente heeft dan een aanspreekpunt en ondernemers werken nauwer samen aan gezamenlijke doelen. Hierdoor kan de BIZ als springplank fungeren naar grote investeringen in verduurzaming die professionele organisatie onder ondernemers vergt.
In de praktijk
Er bestaan momenteel nog weinig gevallen van afzonderlijke verduurzamingsorganisaties in BI-zones.
Wel zijn er gemeenten en provincies die de BIZ gebruiken om verduurzaming te stimuleren. Zo heeft de provincie Zuid-Holland als voorwaarde gesteld dat ondernemers alleen aanspraak mogen maken op (verduurzamings)subsidies als een BI-zone aanwezig is. Hierdoor zijn in deze provincies ook veel BI-zones.
In gebieden die een professionele organisatiegraad kennen, met meer gemeenschappelijke belangen, blijkt veel draagvlak te bestaan voor gezamenlijke investeringen. Denk hierbij aan campuslocaties zoals High Tech campus van Eindhoven en Bio Science Park in Leiden.
Hoewel BIZ’en voor en door ondernemers worden opgezet, kan er een wisselwerking bestaan om bepaalde doelstellingen te laten opnemen in het activiteitenplan. Zo heeft de gemeente Amsterdam afgesproken om op het Leidseplein ondernemers de stewards vanuit de BIZ te laten bekostigen. In ruil daarvoor verruimde de gemeente de openingstijden voor de horeca. Het grootste voordeel van een BIZ voor gemeenten is evenwel de functie ervan als aanspreekpunt voor ondernemers uit het BIZ-gebied. Zo brengt een BIZ overheid en ondernemers dichter bij elkaar.
Voorwaarden
- kan de gemeente niet eenzijdig een BIZ opleggen aan de ondernemers voor een bepaald initiatief. Hiervoor dient een meerderheid van de ondernemers (2/3 van de stemmers, waarvan minimaal 50% van bijdrageplichtigen stemt) te willen bijdragen aan activiteiten in hun bedrijventerrein.
- De BIZ-verordening kan volgens de Wet BIZ maar voor maximaal vijf jaar worden opgelegd aan de ondernemers in die bepaalde BI-zone. Vaak zijn verduurzamingsactiviteiten langer dan 5 jaar en zijn er grote investeringen mee gemoeid Hierdoor zou de BIZ niet geschikt kunnen zijn. Ook dient na vijf jaar weer opnieuw draagvlak te worden gevonden bij voortgang van de BIZ-verordening.
- Ieder jaar dient de BIZ weer een subsidieverzoek in met een jaarplan ter verantwoording van het initiatief aan de gemeente. De gemeente geeft, na goedkeuring van het plan, jaarlijks een subsidie uit aan de BIZ-stichting of -vereniging. Vanwege deze periodieke aard zou de BIZ alleen geschikt zijn voor jaarlijkse activiteiten omtrent duurzaamheid.
- Daarbij brengt het totstandkomen en onderhouden van een BIZ veel administratieve lasten met zich mee. Dit is vaak lastig voor ondernemers om op zich te nemen. Hierbij zou de gemeente kunnen helpen door hierin te faciliteren. Ook dient rekening te worden gehouden met de administratieve lasten voor de gemeente.
Juridische toelichting
Op grond van de Wet op de Bedrijveninvesteringszones (Wet BIZ) kan de gemeente in een bepaald ondernemersgebied, doorgaans een winkelstraat of bedrijventerrein, een BIZ-bijdrage heffen op de belastingverordening voor maximaal vijf jaar. De gemeente is verplicht voorafgaand een draagvlakmeting te doen om te peilen of het merendeel van de ondernemers in deze BIZ bereid zijn om deze (extra) bijdrage af te staan voor het doel van de activiteiten. Verder zijn de betrokken partijen gebonden aan de regels in de Wet BIZ en kan iedere belastingplichtige bezwaar maken tegen de BIZ-verordening.
| Rechtsgebied | Privaatrecht > |
| Citeertitel | Wet op de bedrijveninvesteringszones (BIZ-wet) |
| Artikel | art. 1 t/m 4 |
| Geldig vanaf | Invalid Date |